Zirai Kazanç

Zirai kazanç, zirai faaliyetten elde edilen kazançtır. Zirai kazanç gelir vergisine tabi olup yazımızda konunun Gelir Vergisi Kanunu açısından değerlendirmesi yapılmıştır.

Gelir Vergisi Kanununa (GVK) göre, zirai faaliyetlerden doğan kazançlar zirai kazançtırZirai faaliyet, “Arazide, deniz, göl ve nehirlerde, ekim, dikim, bakım, üretme, yetiştirme ve ıslah yollarıyla veyahut doğrudan doğruya tabiattan istifade etmek suretiyle nebat, orman, hayvan, balık ve bunların mahsullerinin istihsalini, avlanmasını, avcıları ve yetiştiricileri tarafından muhafazasını, taşınmasını, satılmasını veya bu mahsullerden sair bir şekilde faydalanılmasını ifade eder.” Zirai kazanç gelir vergisine tabidir.

Tanımdan da anlaşılacağı üzere, zirai faaliyetin tanımında iki ana unsur mevcuttur. Bu unsurlar:
  • Faaliyetin arazide, deniz, göl ve nehirlerde yapılması, 
  • Faaliyetin ekim, dikim, bakım, üretme, yetiştirme ve ıslah yollarıyla veyahut doğrudan doğruya tabiattan istifade edilmesi halleridir.

Kanun ayrıca, zirai faaliyet tanımına girmemekle beraber bir kısım faaliyetleri de zirai faaliyet addetmiştir. Bu faaliyetler şunlardır:
  • Aşım yaptırmak(çiftleştirme) maksadıyla erkek damızlık beslenmesi, 
  • Çiftçiye ait her türlü ziraat makine ve aletlerinin başka çiftçilerin zirai istihsal işlerinde çalıştırılması, 
  • İşletmeye dâhil edilen makine ve aletlerin başka çiftçilerin zirai istihsal işlerinde çalıştırılması, sayılarından bağımsız olarak zirai faaliyet kapsamındadır.

    İşletmeye dâhil olmayan makineler için sınırlama getirilmiştir. Buna göre işletmeye dâhil edilmeyen on yaşına kadar en fazla iki traktörün işletilmesinden elde edilen kazanç zirai kazançtır. Ancak çiftçiye ait olmakla birlikte zirai işletmeye dâhil edilmeyen biçerdöver veya on yaşına kadar ikiden fazla traktörün işletilmesinden elde edilen kazançlar ticari kazançtır.(GVK Md. 53) İşletmeye dâhil etmekten kasıt, bilanço esasında araçları aktife kaydetme; işletme hesabı esasında ise, araçlara ait gelir ve giderlerin deftere kaydedilmesidir.
  • Mahsullerin, değerlendirilmeleri maksadıyla ve zirai istihsale müteferrik olarak işlenmesi (Ancak, bu ameliye aynı teşebbüsün cüzünü teşkil eden bir işletmede vukua geliyorsa, bu ameliyenin zirai faaliyet sayılabilmesi için işletmenin sınai bir müessese ehemmiyet ve genişliğinde olmaması ve faaliyetini, cüzünü teşkil ettiği teşebbüsün mahsullerine hasretmesi şarttır), 
  • Satışların dükkân ve mağaza açılarak yapılması halinde mahsullerin dükkân ve mağazaya gelinceye kadar geçirdikleri safhalar (Ancak çiftçiler tarafından doğrudan doğruya zirai faaliyetler ile ilgili alım satım işlerinin tedviri için açılan yazıhaneler, faaliyetleri bu mevzuya münhasır kalmak şartıyla dükkân ve mağaza sayılmazlar).

Satışların dükkân veya mağazada yapılması halinde; söz konusu mahalde icra edilen faaliyet, ticari faaliyettir. Satış yapılan yer yazıhane ise icra edilen faaliyet, zirai faaliyettir.

Zirai Kazancın Vergilendirilmesi

Esas vergilendirme usulü, stopaj (tevkfat) yapılmak suretiyle vergilendirmedir. Buna karşılık belirli işletme büyüklüğü ölçülerini aşanlar veya diğer şartları(aşağıda belirtilen) sağlayanlar gerçek usulde vergilendirilmektedir. İşletme büyüklüğü ölçüleri, GVK 54’te düzenlenmiştir.

Gerçek usulde vergilendirilmeyen çiftçilerden mahsul alan işletmeler, müstahsil makbuzu düzenler ve stopaj yaparlar. Çiftçilerin bu şekilde elde ettiği kazanç için beyanname vermesine gerek bulunmamaktadır. Öte yandan gerçek usulde vergilendirilmeyen çiftçilerden mahsul alan işletmeler kestikleri stopajı muhtasar beyanname ile beyan edip vergi dairesine öderler.

Öncelikle şunu belirtmek gerekir ki, bütün zirai kazançlara stopaj uygulanır. Genel hüküm stopajla vergilendirmenin sona ermesidir. Ancak işletme büyüklüğü ölçülerini aşanlar gerçek usulde vergilendirilirler ve beyanname verirler. Tevkifat suretiyle ödedikleri vergileri beyanname üzerinde mahsup ederler. Gerçek usulde vergilendirilenlerin işletme hesabı veya bilanço esasını seçmeleri ihtiyaridir.

Nostalji: Zirai kazanç elde eden çiftçiler eskiden aşar vergisine tabi tutulurdu. İlginizi çektiyse aşar vergisi ile ilgili yazımızı inceleyebilirsiniz

İşletme büyüklüklerinin belirlenmesi

Aile işletmelerinde: aile reisi ile birlikte yaşayan eş ve velayet altındaki çocuklara ait işletmelerde, işletme büyüklüğü toplu olarak dikkate alınır.

Ortaklıklarda: işletme büyüklüğü toplu olarak dikkate alınır.

Tek işletmede: GVK Md. 52’de, “Bir çiftçiye veya ortaklığa ait olup aynı köy sınırları içinde veya birbirine bitişik arazi üzerinde bulunan yahut istihsal şartlarına göre birbirine bağlılık ve beraberlik arz eden işletmeler tek işletme sayılır” hükmüne yer verilmiştir. Buna göre, örneğin (A) kişisinin 150 birim ürün elde ettiği tarlanın bitişiğinde, %50 ortağı bulunduğu ortaklığın 100 birim ürün elde ettiği tarla varsa, bu iki işletme tek işletme sayılır. Ve işletme büyüklüğü haddi toplu olarak ele alınır. Söz konusu ürün için belirlenen ölçü 225 birim olduğu varsayılırsa, bu ölçü sağlanmış durumdadır.

Birden fazla işletmede ortaklık: söz konusu ise her işletmedeki paylar toplanıp dikkate alınır.
Ayrı gruplara giren zirai faaliyetlerin bir arada yapılması, bu durumda en fazla iki gruba (en fazladan kasıt, en büyük iki işletme) ait işletme büyüklükleri, ait oldukları için tespit edilen hadlerin %50’sini aşıyorsa zirai kazanç, gerçek usulde tespit edilir.

Şahsi işletme ile birlikte başka bir işletmede ortaklık, gerek kendi işletmesi, gerekse ortaklıklar işletme büyüklüğü ölçülerinin altında kalırsa; kendisine ait işletmenin ve ortaklıklardaki payının toplamı dikkate alınır. Eğer işletme büyüklüğü hadleri aşılırsa gerçek usulde vergilendirilir.

Not: Yarıcılık ortaklık sayılır.

Zirai Kazancın Tespit Şekilleri

Gerçek Usulde Vergilendirme

  1. Ziraat gruplarına göre belirlenen işletme büyüklüğü ölçüsünü aşanlar (Ölçüler GVK 54’te), 
  2. Bir biçerdövere veya bu mahiyetteki bir motorlu araca sahip olanlar, (Bu mahiyetteki araçlar zirai faaliyette kullanılan kamyon, otobüs, uçak vb.’dir) 
  3. On yaşına kadar ikiden fazla traktöre sahip olanlar, 
  4. Ziraat gruplarının birkaç tanesi içine giren zirai faaliyetlerin bir arada yapılması halinde, en fazla iki gruba ait işletme büyüklüklerinde bu gruplar için tespit olunan hadlerin yarısını aşanlar, 
  5. Kendi işletmesi ve dâhil bulunduğu ortaklıklar müstakilen işletme büyüklüğü ölçüsünün altında kaldığı halde, kendi işletmesinin ve ortaklıklardaki paylarının toplamı belirlenen işletme büyüklüğü ölçüsünü aşanlar, 
  6. Kendi isteğiyle gerçek usulde vergilendirilmek isteyenler, gerçek usulde vergilendirilecektir.
Defter tutmak, beyanname vermek, alış ve satışları için belge alıp vermek ve bu belgeleri saklamak zorundadırlar. Defter tutma usulünde seçim serbestisi vardır: işletme hesabı esası veya bilanço esası seçilebilir. Ancak bilanço esasını seçenler iki yıl geçmedikçe bundan dönemezler.

Bu şekilde vergilendirilenlere de tevkifat uygulanır. Tevkifatı beyannamede hesaplanan gelir vergisinden mahsup ederler. Mahsup edilemeyen bir tutarın kalması halinde, iade veya diğer borçlara mahsup mümkündür.
Ad

Ekonomi,1,Gelir Uzman Yardımcılığı,3,Gelir Vergisi,41,Genel,17,GİB,12,Katma Değer Vergisi,10,Kurumlar Vergisi,5,Maaş,3,Mevzuat,8,Motorlu Taşıtlar Vergisi,4,Muhasebe,2,ÖTV,9,Sosyal Güvenlik,1,VDK,2,Veraset ve İntikal Vergisi,1,Vergi Affı 2016,18,Vergi Affı 2017,5,Vergi Daireleri,3,Vergi Haberleri,13,Vergi Usul Kanunu,17,
ltr
item
Vergi Blog: Zirai Kazanç
Zirai Kazanç
Zirai kazanç, zirai faaliyetten elde edilen kazançtır. Zirai kazanç gelir vergisine tabi olup yazımızda konunun Gelir Vergisi Kanunu açısından değerlendirmesi yapılmıştır.
https://3.bp.blogspot.com/-oVA-KnjFSl0/WHKhjak98RI/AAAAAAAABII/dO2ZDKyKYagSXDmYZ_oWFQ85ZQsv_UtiwCLcB/s1600/zirai-kazanc.jpg
https://3.bp.blogspot.com/-oVA-KnjFSl0/WHKhjak98RI/AAAAAAAABII/dO2ZDKyKYagSXDmYZ_oWFQ85ZQsv_UtiwCLcB/s72-c/zirai-kazanc.jpg
Vergi Blog
http://www.vergiblog.com/2017/01/zirai-kazanc.html
http://www.vergiblog.com/
http://www.vergiblog.com/
http://www.vergiblog.com/2017/01/zirai-kazanc.html
true
1079650730403726947
UTF-8
Tüm içerikler yüklendi İçerik bulunamadı TÜMÜ Devamı Cevapla İptal Sil Ana Sayfa SAYFALAR İÇERİKLER Tümünü Gör İLGİNİZİ ÇEKEBİLİR Konu ARŞİV SEARCH TÜM İÇERİKLER İsteğinizle uyuşan içerik bulunamadı. Anasayfaya Dön Pazar Pazartesi Salı Çarşamba Perşembe Cuma Cumartesi Paz Pzt Sal Çrş Prş Cum Cmt Ocak Şubat Mart Nisan Mayıs Haziran Temmuz Ağustos Eylül Ekim Kasım Aralık Oca Şub Mar Nis Mayıs Haz Tem Ağu Eyl Eki Kas Ara az önce 1 dakika önce $$1$$ minutes ago 1 saat önce $$1$$ hours ago Dün $$1$$ days ago $$1$$ weeks ago beş haftadan daha önce Takipçiler Takip et BU İÇERİK ÖZELDİR Görüntülemek için lütfen tıklayınız Tamamını Kopyala Tamamını Seç All codes were copied to your clipboard Can not copy the codes / texts, please press [CTRL]+[C] (or CMD+C with Mac) to copy